Maaş Vergi Kira Sarmalı

[Yapma Kafa]

Y Yapma Kafa

Çevrimdışı

Konu 146

Yorum 390

Reputasyon 39

İşveren sadece asgari ücrete bakarak ücret belirlerse kendi ürününü de satamaz hale gelecek. Çünkü kendisi en yüksek fiyattan satmaya çalışırken işçiliği en ucuza getirmeye çalışıyor. Piyasada alım gücünü kendi azaltıyor.

Ama burada kira ve vergi kumpası var. İşçinin emeğine zam yapıyorsun ev sahibi ve devlet çete gibi hak istiyor hemen zam yapıyor. Halbuki o para işçiye daha iyi yaşaması için verildi daha çok vergi ve kira ödemesi için değil.

1. Kira kısmı:

İşçiye %30 zam geliyor. Ev sahibi diyor ki "senin gelirin arttı, kiramı da %30 artırayım, nasıl olsa ödeyebilirsin."

Ama ev sahibinin maliyeti artmadı ki. Sadece senin zammını kendine transfer etti. Senin yaşam standardın aynı kaldı, sadece kira olarak el değiştirdi.

İstanbul'da bu yüzden asgari ücret açıklanır açıklanmaz kiralık ilanları güncellenir. Çünkü piyasadaki en alt fiyat belli olunca, ev sahibi ona göre fiyatlıyor.

2. Vergi kısmı:

Devlet kısmı biraz daha sinsice. Vergi dilimi yerinde sayınca, sana zam gelince bir üst dilime giriyorsun. %15 vergi verecekken %20 veriyorsun. Yani zamdan 1000 TL aldın, 300 TL'si direkt gelir vergisine gidiyor. Buna bracket creep deniyor.

Vergi dilimini güncellemiyor ama alacağı vergileri enflasyon üzerinde artırıyor. Vatandaşa tuzak kuruyor.

Emekçi vatandaşa devlet tuzak kurunca patron da ikramiyeyi elden veriyor. Bu da kayıp kaçağı daha fazla artırıyor.

Sonuçta tablo bu:
Zam: +1000 TL işçiye

• 300 TL gelir vergisi
• 200 TL dolaylı vergi (KDV/ÖTV)
• 400 TL kira artışı

Elinde kalan: 100 TL gerçek iyileşme.

O yüzden Zam amacı "daha iyi yaşasın" ama sistem "daha çok kira ve vergi ödesin"e çeviriyor.

Çözüm olarak iktisatçılar iki şey öneriyor:

1. Kira artışı asgari ücrete endekslenmesin diye, TÜFE'ye veya kira tavanına bağlansın

2. Vergi dilimleri asgari ücretle birlikte otomatik güncellensin, yoksa zam vergiye gidiyor

Yoksa işçi zam için seviniyor ama ev sahibi ve devlet seviniyor aslında.