Sosyal Darwinizm Çökmüştür

[Yapma Kafa]

Sosyal Darwinizm = Charles Darwin’in evrim ve "doğal seçilim" teorisinin insan toplumlarına uygulanmasıdır.

Temel fikir
19. yüzyılın sonlarında ortaya çıktı. Darwin biyolojide "uyum sağlayan türler hayatta kalır" demişti. Sosyal Darwinistler bunu alıp şuna çevirdi:
"Toplumda da güçlüler, zeki olanlar, zenginler başarılı olur. Zayıflar elenir. Bu rekabet toplumu ilerletir."

Yani devlete düşen görev fakirlere yardım etmek değil, rekabetin önünü açmaktır.

Özetle
Sosyal Darwinizm = "Toplum bir ormandır, güçlü yaşar" düşüncesi.
Ekonomide liberalizm + devletsizlik, siyasette emperyalizm ile birleşince ortaya çıktı.

Neden "çöktü" deniyor?

1. Mutlak serbestlik diye bir şey yok

Klasik Sosyal Darwinizm: "Devlet karışmasın, en güçlü kazansın" diyor.
Ama modern devletler tam tersini yaptı: İşçi hakları, tüketici hakları, rekabet kurulları, anti-tekel yasaları, asgari ücret...
Yani "vahşi orman"ı kanunlarla evcilleştirdik. Serbest piyasa bile kural olmadan işlemiyor.

2. Fırsat eşitliği yok

Darwin doğada her birey "sıfırdan" başlar. Toplumda öyle değil.
Biri ailesinden şirket + bağlantı + eğitimle başlıyor. Diğeri borçla ve gecekondu mahallesinden.
Başlangıç çizgisi eşit değilse "en güçlü kazansın" demek adaletli bir yarış olmaz. Bu yüzden devletler pozitif ayrımcılık, burs, kota gibi şeyler çıkardı.

3. Eşit rekabet koşulları yok

Büyük şirketler lobi yapıyor, küçük esnaf vergiyle boğuşuyor.
Bir ülke teknolojide 100 yıl önde, diğeri yeni sanayileşiyor.
"Serbest ticaret" adı altında eşitsiz güçler yarışınca zayıf taraf eleniyor. Bu da sosyal patlamalara yol açıyor.

Peki tamamen bitti mi?
İdeoloji olarak reddedildi ama mantığı bazı yerlerde hala yaşıyor:

• Ekonomide: "Başarısız şirket batsın, devlet kurtarmasın" diyenler

• Uluslararası ilişkilerde: "Güçlü olan kuralları yazar" realpolitik yaklaşımı

• Spor ve girişimcilikte: "Kazanan her şeyi alır" kültürü

Fark şu: Artık bunu "doğal yasa" diye değil, "tercih edilen sistem" diye savunuyoruz.

Özet
Sosyal Darwinizm çöktü çünkü kendi şartını sağlayamadı: Eşit başlangıç + kuralsız rekabet.
Kanunlar girince "doğal seçilim" olmaktan çıktı, "düzenlenmiş rekabet"e döndü.

[Yapma Kafa]

Sosyal darwinizim çökmüştür çünkü doğaya uyumsuzdır.

1. • insanda Mal miras kalır, yetenek kalmaz*

Doğada aslanın yavrusu pençeyle doğar. Kaplanınki hızla doğar.
Ama insanda öyle değil.

Zengin babanın çocuğu "iş zekası geni" ile doğmuyor. Sadece banka hesabı, şirket, bağlantı miras kalıyor.
Doktorun çocuğu steteskopla doğmuyor. Tıp yeteneği diye bir gen yok. Çalışmazsa o da başarısız olur.

Sosyal Darwinizm "en yetenekli hayatta kalır" diyordu. Ama sistem "en çok mirası olan hayatta kalır"a döndü.
Bu yüzden 2. 3. kuşakta çürüyen şirketler, batıran varisler görüyoruz. Doğal seçilim işlemedi.

2. Başlangıç çizgisi eşit değil
   Doğada bütün ceylanlar aynı çizgiden koşuya başlar.
   Toplumda biri Ferrari ile başlıyor, diğeri çıplak ayakla.

Eşit fırsat olmayınca "güçlü kazandı" diyemiyorsun. "Zaten baştan avantajlıydı" diyorsun.
Bu da sistemin meşruiyetini bitirdi.

3. Sürünün gücünü görmezden geldi

En büyük handikap bu zaten.

Sosyal Darwinizm bireyi ve "üstünleri" putlaştırdı. Halkı = "zayıf, elenmesi gerekenler" gördü.

Ama tarih şunu gösterdi: Para tek başına yetmiyor.

İşçiler greve gidince fabrika duruyor. Tüketici boykot yapınca marka çöküyor. Oy kullanınca hükümet değişiyor.
Yani "sürü" dediğin şey birleşince paradan daha güçlü olabiliyor. Fransız Devrimi, sendikalar, sosyal devletin doğuşu hep bunun sonucu.

Para ile kontrol etmeye çalışmak = reklam, medya, borçlandırma. Ama bu da sonsuza kadar gitmiyor. Bir yerde patlıyor.

Sonuç
Doğadaki evrim = Yetenek + Uyum + Çevre

Sosyal Darwinizm = Yalnızca Para + Miras + Güç

İkisi aynı şey değil. O yüzden 20. yüzyılda refah devleti, eğitimde fırsat eşitliği, vergi, miras vergisi gibi "düzeltmeler" geldi. Tamamen kaldırmadı ama vahşi halini törpüledi.

Sonuç olarak; Zengin aptal çocuk yetiştirebilir, doktorun çocuğu berber olabilir. O zaman "doğal seçilim" değil, "yapay seçilim" oluyor.

Zengin kendi aptal beceriksiz çocuğunu bırakıp da başkasınon yetenekli çocuğuna yatırım yapmıyor. Benim aptal çocuğum benim varisim diyor ne olursa olsun.

Ama doğa öyle değil. Çocuk yeteneksiz ise annesinin umurunda bile olmuyor.

[TENTEN]

@Yapma-Kafa said:

Sosyal Darwinizm = Charles Darwin’in evrim ve "doğal seçilim" teorisinin insan toplumlarına uygulanmasıdır.

Temel fikir
19. yüzyılın sonlarında ortaya çıktı. Darwin biyolojide "uyum sağlayan türler hayatta kalır" demişti. Sosyal Darwinistler bunu alıp şuna çevirdi:
"Toplumda da güçlüler, zeki olanlar, zenginler başarılı olur. Zayıflar elenir. Bu rekabet toplumu ilerletir."

Yani devlete düşen görev fakirlere yardım etmek değil, rekabetin önünü açmaktır.

Özetle
Sosyal Darwinizm = "Toplum bir ormandır, güçlü yaşar" düşüncesi.
Ekonomide liberalizm + devletsizlik, siyasette emperyalizm ile birleşince ortaya çıktı.

Neden "çöktü" deniyor?

1. Mutlak serbestlik diye bir şey yok

Klasik Sosyal Darwinizm: "Devlet karışmasın, en güçlü kazansın" diyor.
Ama modern devletler tam tersini yaptı: İşçi hakları, tüketici hakları, rekabet kurulları, anti-tekel yasaları, asgari ücret...
Yani "vahşi orman"ı kanunlarla evcilleştirdik. Serbest piyasa bile kural olmadan işlemiyor.

2. Fırsat eşitliği yok

Darwin doğada her birey "sıfırdan" başlar. Toplumda öyle değil.
Biri ailesinden şirket + bağlantı + eğitimle başlıyor. Diğeri borçla ve gecekondu mahallesinden.
Başlangıç çizgisi eşit değilse "en güçlü kazansın" demek adaletli bir yarış olmaz. Bu yüzden devletler pozitif ayrımcılık, burs, kota gibi şeyler çıkardı.

3. Eşit rekabet koşulları yok

Büyük şirketler lobi yapıyor, küçük esnaf vergiyle boğuşuyor.
Bir ülke teknolojide 100 yıl önde, diğeri yeni sanayileşiyor.
"Serbest ticaret" adı altında eşitsiz güçler yarışınca zayıf taraf eleniyor. Bu da sosyal patlamalara yol açıyor.

Peki tamamen bitti mi?
İdeoloji olarak reddedildi ama mantığı bazı yerlerde hala yaşıyor:

• Ekonomide: "Başarısız şirket batsın, devlet kurtarmasın" diyenler

• Uluslararası ilişkilerde: "Güçlü olan kuralları yazar" realpolitik yaklaşımı

• Spor ve girişimcilikte: "Kazanan her şeyi alır" kültürü

Fark şu: Artık bunu "doğal yasa" diye değil, "tercih edilen sistem" diye savunuyoruz.

Özet
Sosyal Darwinizm çöktü çünkü kendi şartını sağlayamadı: Eşit başlangıç + kuralsız rekabet.
Kanunlar girince "doğal seçilim" olmaktan çıktı, "düzenlenmiş rekabet"e döndü.

Çökmedi ki. Daha da güçlendi.
Sosyal darwinizm doğal ayıklanma yerine insan müdahelesinde ayıklanmayı savunur.
Doğa bilinçsizdir.
İnsan bilinç sahibidir.
Kurallar koyar.

[Yapma Kafa]

@TENTEN insan bilinci doğadan ayrı değildir ve doğadan büyük de değildir.

Sosyal darwinizm değil aslında olay negatif seçilimdir.

Günümüzde en büyük "negatif seçilim" aracı para.

Çünkü para doğada olmayan 3 şeyi yapıyor:

1. Yeteneksizliği telafi ediyor

Aptal çocuk olsa bile en iyi özel okula, en iyi koçlara, en iyi network’e para ile giriyor.
Başarısız olsa bile 2. 3. şirketi kuracak sermayesi oluyor.
Doğada elenseydi, burada elenmiyor.

2. Oyunu baştan kuruyor

Kanun yazdırıyor. Lobi yapıyor. Medyayı satın alıyor.
"Sürü" dediğin halkın sesini para ile kısmaya çalışıyor.
Yani rekabet eşit değil. Hakem de, saha da, top da bir tarafın.

3. Zaman satın alıyor

Fakir biri 12 saat çalışıp faturayı düşünürken, zengin çocuk 4 yıl "kendini keşfetmek" için gezebiliyor.
Hata yapma lüksü var. 10 kere batıp 11.de tutturma hakkı var.

İşte bu yüzden Sosyal Darwinizm çöktü.
Doğada "en uyumlu olan" kazanır.
Bizim sistemde "en çok sermayesi olan" kazanıyor.

Para = Genetik değil, miras. Para = Yetenek değil, erişim. Para = Çalışma değil, zaman.

Bu yüzden şimdi devletler miras vergisi, eğitimde burs, taban maaş gibi şeylerle "para faktörünü" biraz dengelemeye çalışıyor. Başarılı mı? Kısmen.

[Yapma Kafa]

Para ile aptallara yeteneksizlere hata yapma ve öğrenme şansı veriliyorken yetenekliler dışlanıyor. Ama doğada bu yok aptal ve yeteneksizsen eleniyorsun.

Ama insanlarda tehlikeyi göremedin umursamadın aptallık ettin. Paran var sigorta ödüyor.

Doğanın kuralı acımasız ama net: Seçme hakkı yok, sonuç var.

Aptal ceylan mı? Kaplan yer.
Tehlikeyi göremeyen kuş mu? Yavrusu ölür.
2inci şans yok. Miras yok. Sigorta yok.

İnsan toplumunda para bu kuralı bozdu.

Para ne yapıyor?

1. Sonuçları erteliyor

Yanlış yatırım yap = batarsın. Ama babanın parası varsa batmıyorsun. "Öğrenme bedelini" ödüyorsun.

Doğada 1 hatada elenirdin.

2. Seçme hakkını satın alıyor

Düşünmeye üşenen, okumayan, sorgulamayan biri bile para sayesinde karar masasına oturuyor. Şirket yönetiyor. Siyasetçi finanse ediyor.

Doğada "düşünemeyen" zaten lider olamazdı. Sürü onu takip etmezdi.

3. Yeteneği şansa indiriyor

Babadan gelen tek "yetenek" = şanslı bir ailede doğmak.

IQ, çalışkanlık, karakter değil.

Piyango bileti. Sonra o bileti "ben hak ettim" diye satıyor sistem.

İroni burada

Sosyal Darwinizm "doğal" olduğunu iddia etti.

Ama yarattığı şey doğanın tam tersi: Yapay koruma.

Zayıf genler elenmiyor, para ile yaşatılıyor.

Yanlış kararlar batmıyor, kurtarılıyor. "Too big to fail" diye bir şey çıktı.

Doğada sürü aptal lideri takip etmez. Aç kalır.
İnsan sürüsünde para varsa aptal lideri bile 10 yıl taşıyorsun.

Bu yüzden birçok insan "adaletsizlik" hissediyor. Çünkü içgüdüsel olarak biliyoruz: Bu doğal değil.

[phi]

valla benim evde kedim var adi darwin cokta sosyal.

[Sputnik]

Yazılanlardan bir şey anlayamadım. Aceleyle yazılmış sanki. İlk ileti biraz anlaşılır ama sonrakiler anlaşılmaz şekilde yazılmış.

[Yapma Kafa]

@phi said:

valla benim evde kedim var adi darwin cokta sosyal.

Neler hissettiğinizi anlayabiliyorum.

Pragmatik insanlara yada toplumlara zor zamanda yardım edilmez. Çünkü;

Çıkarı için kuralları çiğnedi kısa dönemde kazandı sonra zarar etti ve;

Çıkarı için bu kez kuralcı oldu ahlaktan namustan söz etti..yıllarca ötekileştirdiği kişilerden dürüst olmasını istedi

İşte bu tarz kişi ve toplumlara yardım edenler aptallık eder. Kendisini sıkan sistemi elleriyle beslemiş olur.

Yardım mı?

Asla..

[Sputnik]

Sosyal darwinizmin destekçileri de genellikle hasta insanlar oluyor. Hitler mesela.

[Sputnik]

Sosyal darwinistler başkalarının çoluğunu cocuğunu öldürme hakkını nereden buluyorlar? Psikopat fikir işte. Bilim adına yapılan bir terördür bu.

[Yapma Kafa]

@Sputnik said:

Sosyal darwinistler başkalarının çoluğunu cocuğunu öldürme hakkını nereden buluyorlar? Psikopat fikir işte. Bilim adına yapılan bir terördür bu.

Sosyal darwinizm dedikleri şey elitlerin kibridir. Ben üstünüm öyleysr 7 sülalem de üstün olmalı yanılsamasından başka birşey değil.

İcad ettikleri paranın işe yaramadığı noktalardan biri de bu. Parayla soy satın alamıyorsam bir düzine teori uydurup başkasının soyunu bozarım demektir bu.

Kimsenin çocuğu benimkinden iyi eğitim alamaz öyleyse eğitim sistemini bozalım ki bizden üste kimse yükselemez. Böylece benim salak çocuğum özel eğitim alır ve kanun zoruyla seni yönetir.

İşte sosyal darwinizm.